Mimo odległych korzeni kultura winiarska przetrwała w tym mieście do dziś.

Pozostało tu kilkanaście domków winiarzy, na przykład ten przy ulicy Krasickiego 25, pochodzący z 1815 r., oraz najpopularniejszy, z 1818 r., położony na Wzgórzu Winnym. Na szczycie Wzgórza, ówcześnie nazywanym Ceglaną Górą, w 1818 r. wybudowano domek winiarski, którego właścicielem był przemysłowiec August Grempler. Był to niewielki, jednokondygnacyjny, podpiwniczony obiekt, z czterospadowym dachem, (na którym znajdował się taras widokowy).

Domy stawiane na winnicach pojawiły się w XVIII w. i miały typowo użytkowy charakter. Później zaczęły łączyć tę funkcję z mieszkalno – rekreacyjną. W tamtym czasie w Zielonej Górze znajdowało się około 700 tego rodzaju budynków, najczęściej jednopiętrowych i drewnianych. Były to zarówno małe drewniane szopy, w których przechowywano niezbędne do uprawy narzędzia, ale też większe budynki, w których ustawiano drewniane kadzie służące do wytłaczania soku. Stały w nich także prasy oraz beczki z dojrzewającym trunkiem. Według różnych danych w 1800 r. pracowało w Zielonej Górze około 60 winogrodników, (czyli wyspecjalizowanych ogrodników zajmujących się pielęgnacją winnic). Prawdopodobnie większość z nich, produkujących wino na własne potrzeby, czy też zajmujących się tym „zawodowo”, posiadała tego rodzaju składy. Z uwagi na mniej trwały budulec, jakim było drewno, nie przetrwał żaden z tego rodzaju obiektów. Zachowały się natomiast murowane domy winiarzy, bardziej okazałe, piętrowe, często z płaskim dachem tarasowym. We wnętrzu tego typu domu znajdowały się pomieszczenia typowo mieszkalne oraz pomieszczenia produkcyjne. W podziemiach często mieściły się magazyny moszczy i wina.

W dokumentach z 1865 r. zapisano, że na winnicach znajdowało się 697 domków ogrodniczych i 29 pras do wina. W l910 r. było ich już mniej – około 540. Przyczyną zmniejszenia się ich liczby był przede wszystkim rozwój budownictwa mieszkaniowego oraz przebudowa niektórych domków ogrodniczych na domy mieszkalne. W pierwszym dwudziestoleciu XX wieku uprawa winorośli w Zielonej Górze przeżyła poważny kryzys. Głównymi jego przyczynami były stosunkowo wysokie koszty uprawy i produkcji, a co za tym idzie – podwyższenie cen wina. Winnice stawały się nierentowne. Poza tym brakowało wykwalifikowanych pracowników; ówcześnie w winnicami zajmowała się przeważnie młodzież oraz osoby starsze, którzy nie znali się na tym zbytnio. Obie wojny światowe pogorszyły jeszcze bardziej i tak już kiepską sytuację.

Obecnie w Zielonej Górze organizowany jest corocznie Jarmark Winobraniowy, na którym spotykają się producenci, handlowcy, artyści i oczywiście licznie przybywający goście. Można wtedy zwiedzać stoiska związane z winiarstwem oraz uczestniczyć w wielu imprezach kulturalnych.

Ewa Łabudzińska

źródła: http://www.zgora.pl http://palmiarnia1.webpark.pl/index.htm 

fotografia:www.wikipedia.pl (Permission is granted to copy, distribute and/or modify this document under the terms of the GNU Free Documentation License, Version 1.2 or any later version published by the Free Software Foundation; with no Invariant Sections, no Front-Cover Texts, and no Back-Cover Texts. A copy of the license is included in the section entitled "GNU Free Documentation License")